Tworzenie i wstępowanie do związków zawodowych nie tylko dla osób z umową o pracę

&lt![CDATA[

Zleceniobiorcy, samozatrudnieni, dziełobiorcy, wolontariusze mają uprawnienia, podobne do tych, jakie posiadali dotychczas członkowie związków zawodowych będący pracownikami. W szczególności chodzi o ochronę stosunku prawnego, zwolnienia od pracy na wykonywanie
czynności doraźnych czy uproszczonej procedury dochodzenia roszczeń z
tytułu nierównego traktowania.

Czym jest związek zawodowy?

Związek zawodowy jest:


dobrowolną i samorządną organizacją ludzi pracy, powołaną do
reprezentowania i obrony ich praw, interesów zawodowych i socjalnych


niezależny w swojej działalności statutowej od pracodawców,
administracji państwowej i samorządu terytorialnego oraz od innych
organizacji

• traktowany jednakowe przez organy państwowe, samorząd i pracodawców

Co się zmieniło od stycznia 2019 roku?

Ustawa
nowelizująca wprowadziła definicje legalne kim jest pracownik, osoba
wykonująca pracę zarobkową oraz pracodawca. Wprowadzenie tych pojęć jest
konsekwencją rozszerzenia prawa do tworzenia i wstępowania do związków
zawodowych na inne osoby niż pracownicy.

Zgodnie z nowymi przepisami:

osoba
wykonująca pracę zarobkową to pracownik lub osoba świadczącą pracę za
wynagrodzeniem na innej podstawie niż stosunek pracy, jeżeli nie
zatrudnia do tego rodzaju pracy innych osób, niezależnie od podstawy
zatrudnienia, oraz ma takie prawa i interesy związane z wykonywaniem
pracy, które mogą być reprezentowane i bronione przez związek zawodowypracodawca
jest pracodawcą w świetle art. 3 Kodeks pracy oraz jednostką
organizacyjną, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osobą
fizyczną, jeżeli zatrudniają one inną niż pracownik osobę wykonującą
pracę zarobkową, niezależnie od podstawy tego zatrudnieniapracownik to osoba, o której jest mowa w art. 2 Kodeksu pracy.

Powstaje
w tym miejscu pytanie, jak należy zakwalifikować osobę inną niż
pracownik, która co prawda ma z danym pracodawcą zawartą umowę cywilną z
warunkiem osobistego świadczenia przez nią pracy, ale osoba ta
jednocześnie zatrudnia do tego rodzaju pracy inne osoby.

PrzykładSamozatrudniony
prowadzi działalność w zakresie usług IT. Zatrudnia w tym celu na
podstawie umów cywilnoprawnych dwóch informatyków. Samozatrudniony ma
zawarte umowy z dwoma pracodawcami, z których u jednego, zgodnie z
treścią umowy o świadczenie usług, ma obowiązek świadczyć pracę
osobiście, zaś u drugiego pracodawcy zleca jej wykonanie swojemu
informatykowi. Czy taki stan faktyczny oznacza, że osoba ta w ogóle jest
wyłączona spod działania ustawy o związkach zawodowych, czy też może
jednak założyć związek zawodowy albo przystąpić do takiego związku u
pracodawcy, u którego ma obowiązek świadczyć pracę osobiście.

Definicja
osoby wykonującej pracę zarobkową wskazana w ustawie nie zawęża wymogu
osobistego świadczenia pracy na rzecz konkretnego pracodawcy, należy
uznać, że w każdym przypadku, jeżeli dana osoba zatrudnia inne osoby do
wykonywania pracy danego rodzaju, nie będzie miała do niej zastosowania
ustawa o związkach zawodowych.

W opisanym przykładzie samozatrudniony
informatyk nie mógłby utworzyć ani przystąpić do związku zawodowego u
żadnego z pracodawców, gdyż w ramach swojej działalności w zakresie
usług IT zatrudnia on inne osoby do wykonywania pracy tego właśnie
rodzaju.

Kto ma pełną zdolność związkową?

Pełną zdolność związkową, tj. prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych mają:

• prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych przysługuje osobom wykonującym pracę zarobkową


przejście na emeryturę lub rentę nie pozbawia osób, o których mowa w
ust. 1, prawa przynależności i wstępowania do związków zawodowych


osoby bezrobotne w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu zachowują prawo
przynależności do związków zawodowych, a jeśli nie są członkami związków
zawodowych, mają prawo wstępowania do związków zawodowych w przypadkach
i na warunkach

• wolontariuszom, stażystom i innym osobom, które
świadczą osobiście pracę bez wynagrodzenia, przysługuje prawo
wstępowania do związków zawodowych w przypadkach

• przepisy ustawy dotyczące pracowników stosuje się odpowiednio do funkcjonariuszy

Więcej o zmianach przeczytasz w książce „Związki zawodowe. Nowe zasady tworzenia i uczestnictwa”

Podstawa prawna

Ustawa o związkach zawodowych (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 1881, zm.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1608)

]]
Więcej informacji

Prawo budowlane w Polsce

Prawo budowlane – najważniejsza polska ustawa z zakresu projektowania, budowy, nadzoru, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz zasad działania organów administracji publicznej w tym zakresie.

Ustawa reguluje także sprawy związane z:

  • ochroną środowiska podczas działań związanych z wykonywaniem rozbiórek, wznoszenia nowych obiektów i ich utrzymania
  • miejscem realizacji inwestycji i sposobem uzyskiwania pozwolenia na budowę oraz rozbiórkę, a także określeniem rodzajów robót budowlanych i budów niewymagających pozwolenia na budowę
  • oddawania obiektów budowlanych do użytkowania
  • prowadzeniem działalności zawodowej osób związanych z budownictwem (uprawnień do wykonywania samodzielnych funkcji w budownictwie, tzw. uprawnienia budowlane) i ich odpowiedzialnością karną i zawodową
  • prawami i obowiązkami uczestników procesu budowlanego
  • postępowaniem w wypadku katastrofy budowlanej.

Pierwszy akt prawny, w którym można dopatrywać się odpowiednika obecnej ustawy Prawo budowlane, powstał 16 lutego 1928 roku. Było to rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej o „prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli”. Przepis ten był bardzo obszerny, liczył aż 422 artykuły i jako rozporządzenie wydany został z mocą ustawy (wg przedwojennych uregulowań prawnych zawierał artykuły). Tak duża liczba umieszczonych w nim artykułów absolutnie nie oznacza jednak, że był on bardziej złożony i skomplikowany od obecnych przepisów. Jego objętość wynikała wyłącznie z prostego faktu, że obszar kodyfikacji w nim zawartej był bez porównania szerszy niż w obecnej ustawie Prawo budowlane. Oprócz dzisiejszych kwestii wchodzących w sferę zainteresowania Prawa budowlanego znalazły w nim miejsce liczne zagadnienia z zakresu dzisiejszej ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ochrony przeciwpożarowej, prawa cywilnego, ustawy o drogach publicznych, prawa lokalowego czy wreszcie dzisiejszych przepisów techniczno -budowlanych dla części obiektów budowlanych.

Ostatni przedwojenny tekst jednolity rozporządzenia z 1928 roku ukazał się w Dzienniku Ustaw nr 34 z 17 kwietnia 1939 roku pod pozycją 216.

Dowodem uniwersalności przedwojennego prawa budowlanego może być fakt, że zostało ono zastąpione przez nowe przepisy dopiero po ponad 33 latach, 13 sierpnia 1961 roku, kiedy to jego miejsce zajęła ustawa Prawo budowlane z 31 stycznia 1961 roku, opublikowana w Dzienniku Ustaw nr 7 z 1961 roku pod pozycją 46.

Ówczesna, pierwsza polska powojenna ustawa budowlana, była już znacznie odchudzona, liczyła zaledwie 96 artykułów i przetrwała jako akt obowiązującego prawa przez kolejnych blisko 14 lat, aż do l marca 1975 roku. O jej precyzji i jednoznaczności oraz adekwatności w opisie procesu budowlanego rzeczywistości lat 60-tych może świadczyć fakt, że w okresie wspomnianych 14 lat dokonano zaledwie dwóch niewielkich nowelizacji jej pierwotnego tekstu.

Od l marca 1975 roku weszła wżycie kolejna, nowa ustawa Prawo budowlane. Jej wprowadzenie związane było z przeżywanym w tym okresie znacznym ożywieniem gospodarczym, związanym z chwytliwym hasłem „budowy drugiej Polski”, w sposób szczególnie duży przekładającym się na skalę rozpoczynanych i prowadzonych wówczas inwestycji budowlanych.

Ustawa ta zawierała tylko 71 artykułów, a ważniejsze zmiany to likwidacja funkcji inspektora nadzoru inwestorskiego (na całe 6 lat, aż do roku 1981, kiedy to w jednej z kolejnych nowelizacji inspektor nadzoru wrócił do tekstu ustawy), zniesienie wymogu zdawania egzaminu przy nabywaniu uprawnień budowlanych, zwanych wówczas „stwierdzeniem posiadania przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie”, itd.

Transformacja ustrojowa początku lat 90-tych wymusiła rozpoczęcie prac nad całkiem nowym prawem budowlanym. Liczne rządowe, resortowe i środowiskowe projekty nowej budowlanej ustawy zasadniczej zostały scalone w 1993 roku w jeden rządowy projekt nowej ustawy i ostatecznie w dniu 7 lipca 1994 roku Sejm przyjął nową ustawę Prawo budowlane, z datą jej wejścia w życie określoną na l stycznia 1995 roku.

Formalnie obowiązuje ona do dnia dzisiejszego, z tym, że ilość nowelizacji, jakim podlegał jej tekst w ciągu 17 lat od momentu wprowadzenia powoduje, że już tylko w bardzo małym stopniu obecne jej zapisy przypominają te, z którymi mieliśmy do czynienia na początku roku 1995.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *